Genetische basis depressie wankelt
Risch et al (2009) concludeert dat er geen relatie bestaat tussen depressie en het serotonine-transportergen (5-HTTLPR). In zijn meta-analyse ontkracht hij de bevindingen van Caspi et al (2003).
Kritiek weerlegt
Volgend op zijn publicatie bleven de reacties niet uit. In zijn antwoord (Risch, JAMA nov 2009) weerlegt hij effectief de kritiek van sommige onderzoekers onder andere op zijn gebruik en interpretaties van hun eigen data.
Wel relatie met life-events
De relatie tussen life-events en depressie werd, opnieuw, bevestigd. Maar de relatie tussen genotype (in dit geval serotoninetransportergen) en depressie ontbreekt, zelfs wanneer de combinatie met life-events meegenomen wordt en/of wanneer onderscheid tussen mannen en vrouwen gemaakt wordt.
Herhaal studies
Risch breekt verder een lans om niet te snel conclusies uit enkelvoudige studies te trekken maar om de bevindingen te laten staven met resultaten uit soortgelijke studies. Te vaak worden tot nu toe studies met afwijkende bevindingen niet gepubliceerd waardoor zorgvuldige afweging van resultaten moeilijk is.
Bedrijfsgezondheidszorg
Blijf bij een werknemer met een depressie altijd de context in beschouwing nemen. De relatie met life-events en het manifest worden van een depressie blijft onbetwist. Bij de begeleiding van een werknemer (met verzuim) en depressie blijft het echter aangewezen om als procesbegeleiding (conform de NVAB richtlijn handelen bij psychische problemen) periodiek het proces te beoordelen. Bij die beoordeling hoort ook het onderkennen van stagnatie in (functioneel) herstel zoals dat mogelijk kan optreden wanneer bij de begeleiding onvoldoende de effecten van therapiekeuzen beoordeeld worden. Onderhoud dus contact met behandelaren, bevraag hen op hun argumenten voor therapie en bespreek de waargenomen stagnaties. In die context is het dus ook handig te weten dat de basis voor de erfelijke medebepaling van het ontstaan van depressie door het zogenaamde serotoninetransportergen wankelt.
ML 4 febr 2010
Bronnen:
Neil Risch, Richard Herrell, Thomas Lehner, Kung-Yee Liang, Lindon Eaves, Josephine Hoh, Andrea Griem, Maria Kovacs, Jurg Ott, and Kathleen Ries Merikangas Interaction Between the Serotonin Transporter Gene (5-HTTLPR), Stressful Life Events, and Risk of Depression: A Meta-analysis. JAMA. 2009;301(23):2462-2471.
De reacties en de antwoorden kunt u lezen via deze link
of via deze citaties
- Karestan C. Koenen and Sandro Galea. Gene-Environment Interactions and Depression
JAMA. 2009;302(17):1859-1862.
- Francis E. Lotrich and Eric Lenze, JAMA. 2009;302(17):1859-1862.
- Christian Schwahn and Hans Jörgen Grabe, JAMA. 2009;302(17):1859-1862.
- Nina Rieckmann, Michael A. Rapp, and Jacqueline Müller-Nordhorn JAMA. 2009;302(17):1859-1862.